Σκοπός του συγκεκριμένου κειμένου είναι να αναδείξει το ζήτημα της συγκρότησης των Συμβουλίων Διοίκησης και τον ρόλο που αυτά θα έχουν στο νέο Πανεπιστήμιο. Η δημιουργία των οργάνων αυτών αποτελεί τον πρώτο κεντρικό κόμβο εφαρμογής του νόμου Διαμαντοπούλου, που ψηφίστηκε στις 24 Αυγούστου από το μαύρο μπλοκ ΠΑΣΟΚ-ΝΔ-ΛΑΟΣ, που σήμερα διόλου τυχαία αποτελεί και τη συγκυβέρνηση του Παπαδήμου. Ο νόμος αυτός αλλά και συνολικά η εκπαιδευτική αναδιάρθρωση αποτελούν στρατηγικό στόχο της αστικής τάξης τις τελευταίες δεκαετίες (βλ. Bologna) αλλά και ιδιαίτερα σήμερα υπό το φόντο της οικονομικής κρίσης. Σε αυτό το σημείο θα θέλαμε να ξεκαθαρίσουμε ότι η κριτική που ασκούμε στο νέο μοντέλο διοίκησης του πανεπιστημίου δεν γίνεται από τη σκοπιά της υπεράσπισης του παλιού. Άλλωστε με το τωρινό μοντέλο, ακόμα και με ένα πρύτανη ο οποίος σκίζει τα ρούχα του για το «δημόσιο πανεπιστήμιο» και καταριέται την ώρα και τη στιγμή που οι «εταιρίες θα αλώσουν το χώρο της τριτοβάθμιας» το Α.Π.Θ. παίρνει πρωτοβουλίες αξιοποίησης της πανεπιστημιακής περιουσίας προκειμένου να εξασφαλιστούν πόροι για τη λειτουργία του (βλ. Παροχή catering από τη λέσχη, παζάρια βιολογικών προϊόντων μπροστά στο κτίριο διοίκησης κ.α.). Ωστόσο η επιτακτική αναγκαιότητα από την πλευρά του κεφαλαίου για βαθιές αλλαγές στο πανεπιστήμιο δεν μπορεί να εξυπηρετηθεί άμεσα από τα υπάρχοντα διοικητικά όργανα (σύγκλητος, πρυτανεία) αλλά απαιτεί ένα νέο πιο ευέλικτο και αυταρχικό όργανο, αυτό του συμβουλίου διοίκησης.
Τι είναι τα περιβόητα Συμβούλια Διοίκησης:
Το συμβούλιο διοίκησης θα αποτελείται από 7 πανεπιστημιακούς, 6 εξωπανεπιστημιακούς (άνθρωποι του επιχειρηματικού κόσμου, των «γραμμάτων και των τεχνών») και 1 φοιτητή κομπάρσο, ο οποίος θα εκλέγεται από ένα ενιαίο ψηφοδέλτιο (σα να λέμε ο εκπρόσωπος της καρδιάς μας). Το όργανο αυτό θα συγκεντρώνει όλες τις διοικητικές, οικονομικές και ακαδημαϊκές αρμοδιότητες ασκώντας εξουσία στα πρότυπα των ξένων πανεπιστημίων αποτελώντας το μακρύ χέρι της κυβέρνησης και της αγοράς μέσα στο πανεπιστήμιο.
Τι κάνει το Συμβούλιο Διοίκησης:
Βασικός στόχος του συμβουλίου διοίκησης είναι η απαρέγκλιτη εφαρμογή της εκπαιδευτικής αναδιάρθρωσης και η διαμόρφωση του νέου πανεπιστημίου, που βάση των αναγκών του κεφαλαίου θα παράγει το νέο μοντέλο ευέλικτου, πειθήνιου και αναλώσιμου εργαζομένου. Θα καθορίζει λοιπόν τα προγράμματα σπουδών με κατεύθυνση τη διάλυση των πτυχίων και την αντικατάστασή τους από τον ατομικό φάκελο προσόντων, ενώ ταυτόχρονα θα παρεμβαίνει στον τρόπο φοίτησης εντατικοποιώντας τους ρυθμούς σπουδών. Ακόμα, με το συμβούλιο διοίκησης δεν αλλάζει απλά ο οικονομικός διαχειριστής του πανεπιστημίου. Η απόσυρση του κράτους από τη χρηματοδότηση της τριτοβάθμιας, οδηγεί σε ακραία οικονομική κατάσταση τα ιδρύματα (φέτος ο προϋπολογισμός του ΑΠΘ μειώθηκε κατά 60%). Το συμβούλιο διοίκησης (όπως άλλωστε ήδη κάνει και η σύγκλητος σήμερα) θα στραφεί στην αξιοποίηση τόσο της περιουσίας του πανεπιστημίου όσο και στην αναζήτηση πόρων μέσω ιδιωτικών κεφαλαίων. Με άλλα λόγια με τη συγκρότησή του επιχειρείται ένα άμεσο και βαθύ πλήγμα στο δημόσιο και δωρεάν χαρακτήρα της εκπαίδευσης, βαθαίνοντας τα επιχειρηματικά-ανταποδοτικά κριτήρια στη λειτουργία της. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της λογικής είναι η αντιμετώπιση της φοιτητική μέριμνας. Επί της ουσίας καταργείται ως κοινωνική παροχή και δικαίωμα και μετατρέπεται σε υπηρεσία την οποία μπορούν απολαμβάνουν είτε οι «καλοί φοιτητές» (άριστη σταδιοδρομία και διαγωγή), είτε οι φοιτητές-πελάτες (θα το δίνουμε δηλαδή το συμβολικό μας αντίτιμο). Κάτι το οποίο ήδη ξεκίνησε με τα φοιτητικά πάσο, αλλά αναμένεται να εφαρμοστεί και για τη σίτιση, για τη στέγαση και γιατί όχι και στις ίδιες τις σπουδές, με την επιβολή διδάκτρων. Τέλος η έρευνα, μια από τις βασικές λειτουργίες του πανεπιστημίου, μετατρέπεται και αυτή σε πηγή χρηματοδότησης για το πανεπιστήμιο. Υπό το καθεστώς λοιπόν της οικονομικής ασφυξίας, αυτή θα δένεται ολοένα και περισσότερο με τις ανάγκες της αγοράς και του κεφαλαίου. Ανάγκες οι οποίες σήμερα στους καιρούς της κρίσης, φαίνεται όλο και περισσότερο, σε όλο και πιο πολύ κόσμο πόσο εχθρικές είναι προς τις ανάγκες της κοινωνικής πλειοψηφίας. Τα παραδείγματα άλλωστε σε σχέση με το συγκεκριμένο ζήτημα, ποτέ δεν έλειψαν (βλ. έρευνες για ΝΑΤΟ κ.ο.κ.). Το συμβούλιο διοίκησης που θα είναι υπεύθυνο για το στρατηγικό σχεδιασμό του εκάστοτε ιδρύματος, θα φροντίσει να κλείσει τις καλύτερες και πιο επικερδής συμφωνίες για το πανεπιστήμιο.
Για να εφαρμοστούν όμως όλα τα παραπάνω η κυβέρνηση, και η εκάστοτε κυβέρνηση, χρειάζεται ένα ευέλικτο όργανο που θα διοικεί κόντρα και ενάντια στις αποφάσεις και τον έλεγχο του φοιτητικού κινήματος. Όπως είχε αναγγείλει και ο Γιωργάκης, στο νέο αυταρχικό Πανεπιστήμιο δεν θα χωράει η δημοκρατία του Πανεπιστημίου της μεταπολίτευσης, δηλαδή η δημοκρατία των συνελεύσεων και οι μαζικές παραστάσεις σε τμήματα και συγκλήτους με σκοπό την υπεράσπιση
των δικαιωμάτων και των αναγκών μας. Δεν θα χωρούν οι αγωνιστικές αποφάσεις των φοιτητικών συλλόγων, οι καταλήψεις και οι ριζοσπαστικές πρακτικές που ως τώρα υιοθετεί το φοιτητικό κίνημα, ακόμα ακόμα και η συνδικαλιστική δράση. Οποιαδήποτε λοιπόν παραφωνία μέσα στο νέο Πανεπιστήμιο θα στοχοποιείται και θα καταστέλλεται μέσα από πειθαρχικές διώξεις( βλ. Διαγραφές φοιτητών στο Ηράκλειο, επειδή διεκδίκησαν την εξεταστική τους) ή ακόμα και ποινικές διώξεις( όπως στο Χημικό ΑΠΘ και στο Πολυτεχνείο Κρήτης). Τέλος με βάση τα παραπάνω το συμβούλιο διοίκησης θα βάλει την σφραγίδα του στην προσπάθεια του κράτους για την κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου στην κατεύθυνση καταστρατήγησης των δημοκρατικών δικαιωμάτων και τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας του πανεπιστημίου.
Ποιοι θα τα στήσουν:
Με βάση την παραπάνω ανάλυση γίνεται φανερή η κατάσταση που θα διαμορφωθεί στα πανεπιστήμια με την εφαρμογή του νέου Νόμου-Πλαίσιο μέσα από τα συμβούλια διοίκησης. Γνωρίζουμε ήδη ότι ένα μεγάλο κομμάτι των καθηγητών σπεύδει να συμβάλλει στην εφαρμογή του νόμου και στη συγκρότηση των συμβουλίων διοίκησης. Ήδη στο ΑΠΘ συγκροτήθηκε η οργανωτική επιτροπή, που θα αναλάβει τη διεξαγωγή των εκλογών για τα συμβούλια διοίκησης, η οποία απαρτίζεται από πρώην πρυτάνεις και αντιπρυτάνεις (Αν. Μάνθος, Αθ. Τσατσάκου, Αρ. Κάζης, Στ. Πανάς και Ολ. Γκίμπα). Παράλληλα, καθηγητές, όπως ο Γιαννακουδάκης, οι οποίοι δίνουν τα διαπιστευτήριά τους στην υπουργό Παιδείας, προσπαθούν ήδη να εφαρμόσουν το νέο νόμο-Πλαίσιο ακόμα και με ποινικές διώξεις( 3 συμφοιτητές μας από το τμήμα Χημείας) και αυτοί είναι που θα αποτελέσουν τους υποψήφιους για τα συμβούλια διοίκησης. Επίσης ένα κοινό χαρακτηριστικό τους αποτελεί και η ενασχόλησή τους με την επιχειρηματική δραστηριότητα. Τέλος, δεν είναι λίγοι εκείνοι οι καθηγητές (και αρκετοί από το τμήμα μας), οι οποίοι θα σπεύσουν να στηρίξουν τη συγκρότηση των συμβουλίων διοίκησης και τη συνολική εφαρμογή του νόμου-πλαίσιο.. Όλοι αυτοί πρέπει να αποτελούν persona non gratta στο πανεπιστήμιο και το φοιτητικό κίνημα του ’11 θα πρέπει να τους αντιμετωπίζει όπως το φοιτητικό κίνημα της μεταπολίτευσης αντιμετώπιζε τους καθηγητές που συνεργάστηκαν με τη χούντα.
Η επικείμενη συγκρότηση των συμβουλίων διοίκησης σε καμία περίπτωση δε μας βρίσκει απροετοίμαστους, καθώς το φοιτητικό κίνημα ήδη από τα τέλη Αυγούστου πήρε θέση μάχης ενάντια στο νέο Νόμο-Πλαίσιο αλλά και στη συνολικότερη πολιτική που εφαρμόζεται. Πιάνοντας το νήμα από αυτές τις μεγαλειώδεις κινητοποιήσεις το φοιτητικό κίνημα πρέπει να ξαναβγεί στο προσκήνιο μπλοκάροντας τη συγκρότηση των συμβουλίων διοίκησης. Αν και αναβλήθηκε η ψήφιση των συμβουλίων διοίκησης, αυτή τη μάχη θα τη δώσουμε στο άμεσο μέλλον (μέσα Γενάρη) και θα πρέπει να τους δώσουμε την απάντηση που τους αρμόζει και που το φοιτητικό κίνημα τους έδωσε το Σεπτέμβρη με συνελεύσεις- καταλήψεις- διαδηλώσεις, με στόχο τη συνολική ανατροπή του νόμου και της πολιτικής τους σε παιδεία, εργασία, δημοκρατικά δικαιώματα.
ΟΥΤΕ ΣΚΕΨΗ ΓΙΑ ΣΤΗΣΙΜΟ ΤΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΙΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΝΑ ΠΑΡΑΙΤΗΘΟΥΝ ΟΛΟΙ ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ
ΜΠΛΟΚΑΡΟΥΜΕ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΚΛΟΓΗΣ
ΑΓΩΝΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΑΝΑΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ!

